"ჩვენ გვჭირდება არა ბაზრების ჩანაცვლება, არამედ ახალ ბაზრებზე გასვლა"

საბანკო და საფინანსო საკითხების ექსპერტი, პროფესორი გიორგი ცუცქირიძე ეკონომიკის მინისტრ ნათია თურნავასთან შეხვედრას დადებითად აფასებს.

ცუცქირიძის შეფასებით, საქართველოს ეკონომიკას ორმაგი საგარეო შოკის ზეგავლენის ქვეშ აღმოჩენის საშიშროება ემუქრება. 


"დღეს შედგა, ეკონომიკური ექსპერტების ძალზე საინტერესო შეხვედრა ეკონომიკისა და მდგარადი განვითარების მინისტრ ქალბატონ ნათია თურნავასთან. შეხვედრაზე, განხილული იყო არსებული გამოწვევები, მთავრობის სტრატეგია, ქვეყანაში შექმნილი სიტუაციის და საგარეო შოკების მოსალოდნელი ზეგავლენა ქვეყნის ეკონომიკაზე. ამჯერად კი მსურს ჩემი გამოსვლის ტექსტი შემოგთავაზოთ.


მიმაჩნია, რომ საქართველოს ეკონომიკა გაცილებით მაღალი ტემპით რომ იზრდებოდეს, და შესაბამისად, უფრო დივერსიფიცირებული იყოს, მაშინ ჩვენ კიდევ შეგვეძლო სავაჭრო კავშირების ზეგავლენისთვის ნაკლები ყურადღება მიგვექცია. მაგრამ ახლა, არა თუ რუსული ბაზრის ჩაკეტვა, რუსეთში თუნდაც ზომიერი ეკონომიკური შოკიც კი ჩვენს ეკონომიკაზე ნეგატიურ ზეგავლენას მაინც იქონიებს, როგორც ფულადი გზავნილების ასევე ექსპორტის შემცირების თვალსაზრისით. მაგალითისათვის, 2015 წელს, რუსეთში არსებული ეკონომიკური კრიზისის გამო, რაც დიდწილად გამოწვეული იყო იყო რუსეთისათვის 2014 წელს ყირიმის ოკუპაციის გამო, დაკისრებული სანქციების ზეგავლენასთან, საქართველოს ექსპორტი რუსეთში 41%-ით (112 მლნ დოლარით) შემცირდა, ხოლო რუსეთიდან ფულადი გზავნილები - 46%-ით (369 მლნ დოლარით) ანუ ჯამში, საქართველოში დაახლოებით ნახევარი მილიარდი დოლარით ნაკლები თანხა შემოვიდა. მართალია, 2015 წელს ეკონომიკას ზრდა არ შეუწყვეტია და 4.8%-ით გაიზარდა, მაგრამ სამაგიეროდ ლარის კურსზე აისახა ნეგატიურად, როდესაც ლარის კურსი აშშ დოლართან მიმართებაში მნიშვნელოვნად გაუფასურდა 1.78 დან 2.16 ნიშნულამდე და ეს გაუფასურების ტრენდი დღემდე მიყვება ეკონომიკას.


გასათვალისწინებელია, რომ ჩვენს ეკონომიკაზე ზეგავლენას ახდენს კიდევ ერთი წამყვანი სავაჭრო პარტნიორ ქვეყანაში, თურქეთში მიმდინარე პროცესები. 2015 წელს ეკონომიკის ზრდას მნიშვნელოვნად სწორედ იმ პერიოდში თურქეთის ეკონომიკის დადებითმა ტენდენციებმაც შეუწყო ხელი. თურქეთს 2015-2016 წლებში ჰქონდა ბოლო წლებში ყველაზე მაღალი ზრდა-7.4 %. სამწუხაროდ, უკვე მესამე წელია თურქეთში პოლიტიკური კრიზისის და აშშ-სთან დაძაბული ურთიერთობის შედეგად, ეკონომიკის მაღალი რეცესიაა, ინვესტიციების მკვეთრი შემცირებით, ხოლო ვარდნამ 10 % შეადგინა. 2018 წელს ეკონომიკის ზრდა სულაც უარყოფით მაჩვენებელში გადავიდა და -2.5 % იყო. ამ დღეებში ევროკავშირის საბჭომ საგარეო საქმეთა მინისტრების შეხვედრაზე თურქეთს სანქციები დაუწესა, თურქეთის მიერ კვიპროსის სანაპიროზე გეოლოგიური სადაზვერვო სამუშაოების ჩატარების გამო. რის შედეგადაც თურქეთს შეუმცირდება ფინანსური დახმარება. თუ გავითვალისწინებთ თურქეთ -ამერიკის დაძაბულ ვითარებას და სანქციების მოლოდინს აშშ-სგანაც, თურქეთის ეკონომიკის რეცესია დიდი ალბათობით კვლავ გაგრძელდება.


შედეგად, ჩვენი ეკონომიკა შეიძლება აღმოჩნდეს ორმაგი საგარეო შოკის ზეგავლენის ქვეშ. თუ 2015 წელს საგარეო შოკის ზეგავლენა სავალუტო კურსზე აისახა, ორმაგი შოკის პირობებში ზეგავლენა იქნება როგორც სავალუტო კურსზე, ასევე მთლიანად ეკონომიკაზე და შესაბამისად ზრდის შენელებასაც გამოიწვევს; და თუ პროცესები ამ სცენარით განვითარდა, ზრდის ტემპების შენელება, მისი თანმდევი ნეგატიური შედეგებით, მომავალ წელს რეალური გახდება.


ამ თვალსაზრისით, ეკონომიკაზე მიყენებული ზარალი ცოტა არ იქნება, რადგან ფულადი გზავნილები, ტურიზმიც და ექსპორტიც ყველაზე მაღალი ხვედრითი წილით სწორედ ამ ორ წამყვან სავაჭრო პარტნიორ ქვეყანაზე მოდის. ჩვენ უკვე ვნახეთ, რომ 20-21 ივნისის შემდგომ განვითარებული მოვლენებიდან სულ რაღაც 20 დღეში, საკურორტო ზონებში სეზონი ფაქტობრივად ჩავარდა. თუ 2006-2007 წლებში ტურიზმიდან მიღებული შემოსავლების თანაფარდობა სავაჭრო ბრუნვაში იყო 7.2 %, 2012 წელს გაიზარდა 27 %-მდე, უკვე 2017 წელს პრაქტიკულად გაორმაგდა და 59.5 % შეადგინა, ხოლო 2018 წლის მიხედვით 65 % მდეა. გარდა ამისა, ტურიზმიდან მიღებული შემოსავლების ზრდის წამყვანი გენერატორი ბოლო ორი წელია რუსი ტურისტების მიერ გაწეული ხარჯებია. ამასთან, სწორედ, ტურიზმი, ღვინის და მინერალური წყლების ინდუსტრია, აგრო პროდუქციასთან ერთად ქმნის ყველაზე მაღალ დასაქმებას ქვეყანაში, სავალუტო კურსზე და ინფლაციაზე რომ აღარაფერი ითქვას.


აქედან გამომდინარე, უკვე დღეს სასიცოცხლოდ მნიშვნელოვანი ხდება არა უბრალოდ რომელიმე ბაზრის ჩანაცვლება, რაც არასწორია, არამედ ეკონომიკის დივერსიფიკაცია გასაღების ახალ გლობალურ ბაზრებზე გასვლით! ასევე პრინციპულად არასწორია 2006 წელს რუსული ემბარგოს მაგალითად მოყვანაც, 2005 წელს მთლიანი შიდა პროდუქტი აშშ დოლარში მიმდინარე ფასებში შეადგენდა 6. 4 მილიარდს, ხოლო 2018 წლის ბოლოს 16.2 მლრდ აშშ დოლარს ანუ ეკონომიკა გაზრდილია 2.6 ჯერ და შესაბამისად, 2006 წელთან შედარებით წლიური ზრდის წინაპირობაც შემცირებულია; თვალსაჩინოებისათვის, ბოლო 20 წელიწადში, პირდაპირი უცხოური ინვესტიციების მშპ-სთან თანაფარდობის ყველაზე მაღალი საშუალო მსოფლიო მაჩვენებელი სწორედ 2006-2007 წლებში დაფიქსირდა- 5.27 %. დღეს, მიუხედავად საერთაშორისო სავალუტო ფონდის მიერ ჩვენს რეგიონში ყველაზე მაღალი ზრდის პროგნოზისა, რაც 2019-2024 წლებში საშუალო ზრდის 5.1 % ითვალისინებს, 2005 წლისაგან განსხვავებით, საინვესტიციო ფონი არ არის ოპტიმისტური. 2018 წლის მიხედვით პუი-ს ფარდობა მშპ-სთან საშუალო მსოფლიო დონე ისტორიულ მინუმზეც კი იყო დასული-1.38 %,


მიმაჩნია, რომ ჩვენ მაქსიმალურად უნდა ვეცადოთ, შევინარჩუნოთ ტრადიციული ბაზრები და პარალელურად ვეცადოთ ახალ ბაზრებზეც გავიდეთ! საექსპორტო ბაზრების დივერსიფიკაცია მნიშვნელოვანია, რასაც მთავრობა ისედაც ხელს უწყობს, მათ შორის რელოკაციური მოდელების გადმოტანით, ინვესტორებისათვის შეთავაზებულია ერთი ფანჯრის პრინციპი, გააქტიურებულია ტურისტული მარკეტინგის პლათფორმაც, მაგრამ დივერსიფიკაციას საექსპორტო პროდუქციის გაცილებით მეტი და რაც მთავარია კონკურენტუნარიანი სასაქონლო პროდუქცია და მაღალტექნოლოგიური ინვესტიციები სჭირდება, ხოლო ეკონომიკის გადაწყობას დრო ესაჭიროება. ღვინო და მინერალური წყლები იგივე უკრაინაში ისედაც იყიდება.
მე სხვა დროსაც არაერთხელ აღმინიშნავს, რომ ევროკავშირის და ახლა, უახლოეს პერსპექტივაში აშშ-ის ბაზარი, როგორც მეგაეკონომიკები, ტრადიციოული საექსპორტო პროდუქციასთან ერთად, სწორედ მაღალტექნოლოგიური მიმართულეებით არის სტრატეგიულად პრიორიტეტული. 
ჩვენ ამ მიმართულებით უკვე ვხედავთ დადებით ტენდენციებს. ევროკავშირთან თავისუფალი ვაჭრობის ხელშეკრულების ხელმოწერის შემდეგ, სულ უფრო მზარდია საგარეო-სავაჭრო ბრუნვის სტატისტიკა, რამაც ჩვენი ეკონომიკა კიდევ უფრო დივერსიფიცირებული გახადა. მთავრობის დღევანდელი სტრატეგია, რაც ითვალისწინებს ცოდნაზე ბაზირებულ ეკონომიკას და ინოვაციურ პლათფორმას, ამ თვალსაზრისითაც არის მნიშვნელოვანი. გლობალური კონკურენტუნარიანობის გაზრდით და რეგიონის ეკონომიკურ და სატრანსპორტო ჰაბად გადაქცევით, ჩვენ მოვახდენთ რა აშშ-დან და ევროკავშირის ქვეყნებიდან მაღალ ტექნოლოგიური ინვესტიციების მოზიდვას, ვუზრუნველყოფთ აქ წარმოებული პროდუქციის გატანას საერთაშორისო ბაზრებზე. ამ ტიპის რელოკაციურ მოდელებს, რომლებიც მაღალი ეფექტიანობით და შრომის ნაყოფიერებით ხასიათდებიან, ასევე აქვთ მაღალი საექსპორტო პოტენციალი, რაც გაზრდის რა საექსპორტო პროდუქციის ასორტიმენტს, ახალ სამუშაო ადგილებს, მაღალკვალიფიციურ მუშახელს და ეკონომიკის ინკლუზიურ ზრდას უზრუნველყოფს.


ამიტომაც აქვს აშშ-სთან ურთიერთგაგების მემორანდუმის ფარგლებში, ორმხრივი სავაჭრო ურთიერთობების გაფართოებისთვის თანამშრომლობის საკითხებზე, საქართველში აშშ-ს კომერციის დეპარტამენტის წარმომადგენლობის გახსნას ძალზე დიდი მნიშვნელობა;
აქედან გამომდინარე, მაქსიმალურად უნდა დაჩქარდეს თავისუფალი ვაჭრობის რეჟიმზე ხელშეკრულების


ხელმოწერა აშშ-სთან, როგორც მსოფლიოს ნომერ პირველ ეკონომიკასთან, რაც საშუალებას მოგვცემს შევინარჩუნოთ ეკონომიკის ზრდის ტემპები და გადავიდეთ ეკონომიკის ინკლუზიურ ზრდაზე და შევამციროთ საგარეო შოკების ზეგავლენა ქართულ ეკონომიკაზე," - ნათქვამია ცუცქირიძის მიერ გავრცელებულ ინფორმაციაში.



სიახლეები მსგავს თემაზე

ეკონომიკის მინისტრმა მეცნიერ-ეკონომისტებთან ერთად 20 ივნისის მოვლენების შემდეგ შექმნილი მდგომარეობა განიხილა

ეკონომიკისა და მდგრადი განვითარების მინისტრმა ნათია თურნავამ მონაწილეობა მიიღო მრგვალი მაგიდის მუშაობაში, რომელიც რეგიონულ ეკონომიკურ გამოწვევებსა და შესაძლებლობებს შეეხებოდა.

"შემიძლია ღმერთის და ხალხის წინაშე დავიფიცო, რომ ვარ პირნათელი - მზად ვარ დღესვე წავიდე ციხეში"

"შემიძლია ღმერთის და ხალხის წინაშე დავიფიცო, რომ ვარ პირნათელი - მზად ვარ დღესვე წავიდე ციხეში" - ამის შესახებ პროკურატურიდან გამოსულმა მამუკა ხაზარაძემ ჟურნალისტებთან საუბრისას განაცხადა.

23-24 აგვისტოს ჯივიპი ვეკუა-ხიზანიშვილის ქუჩებზე ტექნიკურ სამუშოებს ჩაატარებს  

ვეკუა-ხიზანიშვილის ქუჩებზე წყალმომარაგების სისტემის მასშტაბური რეაბილიტაცია დასრულების ეტაპზეა. 

შიდა ქართლის ტყეში გაჩენილ ხანძარს 2 ვეტმფრენი, 10 სახანძრო და 170 მეხანძრე-მაშველი ებრძვის

შსს-ს საგანგებო სიტუაციების მართვის სამსახურის ინფორმაციით, გორის მუნიციპალიტეტში, სოფელ საყავრესთან ტყის მასივში გაჩენილი ხანძრის ჩასაქრობად მობილიზებულია სასაზღვრო პოლიციის 2 ვერტმფრენი, 10 სახანძრო და სამი სამაშველო მანქანა, 9 დამხმარე ტექნიკა, 170 მეხანძრე-მაშველი.

„საქართველოს რკინიგზის“ ინიციატივა რეალობად იქცა და ბათუმი-კონსტანცას შორის საკონტეინერო გემი დაინიშნება

2019 წლის 20 აგვისტოს, სს „საქართველოს რკინიგზის“ გენერალური დირექტორი  დავით ფერაძე, ტრანს კასპიური საერთაშორისო სატრანსპორტო მარშრუტის (TITR) გაერთიანებაში შემავალი  ქვეყნებისა  და კომპანიების წარმომადგენლებს შეხვდა.

ვაკეში დასასვენებელი სივრცეების მოწყობა მიმდინარეობს

ვაკის რაიონში, პოლიტკოვსკაიას N8-ში და ნუცუბიძის V მიკრორაიონის II კორპუსთან დასასვენებელი სივრცეების მოწყობა მიმდინარეობს.

დიდ დიღომში კიდევ ერთი სკვერი განახლდა

თბილისის მერიის ინფორმაციით, დიდ დიღომში, მე-3 მიკრორაიონის N5 და N6 კორპუსებთან მდებარე სკვერი რეაბილიტირდა.

ფეისბუკმომხმარებელი მიხეილ სააკაშვილს: რომელ სანდოობაზეა საუბარი?..

„რომელ სანდოობაზეა საუბარი?..“ - ფეისბუკმომხმარებელი ავთანდილ კემულარია სოციალურ ქსელში მიხეილ სააკაშვილს მიმართავს. 

როგორ მივედით რეალობამდე, სადაც ქვეყნის მთავარი კრიმინალები, მავნებლები და პარაზიტები განაგრძობენ თვითრეაბილიტაციას და ცდილობენ ხელისუფლებაში დაბრუნებას - POSTV ანალიტიკა

როგორ მივედით რეალობამდე, სადაც ქვეყნის მთავარი კრიმინალები, მავნებლები და პარაზიტები განაგრძობენ თვითრეაბილიტაციას და ცდილობენ ხელისუფლებაში დაბრუნებას, - ამ კითხვას ინტერნეტტელევიზია POSTV-ს ანალიტიკოსი ბაჩო ოდიშარია პასუხობს.

შორაპანი-არგვეთას მონაკვეთის მშენებლობისთვის სატენდერო წინადადებები გაიხსნა  

რიკოთის საუღელტეხილო გზის, შორაპანი-არგვეთას (F4) მონაკვეთის მშენებლობისთვის გამოცხადებულ საერთაშორისო ტენდერში, დაინეტერესბული კომპანიების მიერ წარმოდგენილი წინანდადებები გაიხსნა.

23 აგვისტოს ელექტრომომარაგება დროებით შეიზღუდება

გეგმიურ-პროფილაქტიკური სამუშაოების გამო 10  საათიდან 15 საათამდე შეზღუდვა შეეხება:

ქეთევან ციხელაშვილი: საერთაშორისო პარტნიორების მხრიდან ძალიან მკაფიო გამოხმაურებებია

შერიგებისა და სამოქალაქო თანასწორობის საკითხებში სახელმწიფო მინისტრი ქეთევან ციხელშვილი საერთაშორისო პარტნიორების პოზიციებს მკაფიო მხარდაჭერად აფასებს.

"ჯორჯიან მანგანეზი" Human Rights Watch-ის ანგარიშს პასუხობს

კომპანია "ჯორჯიან მანგანეზი" Human Rights Watch-ის მიერ მომზადებულ ანგარიშთან დაკავშირებით განცხადებს ავრცელებს. 

დაურ კოვე: საუბარი, რომ აიბღა რუსეთის შემადგენლობაშია, დეზინფორმაციაა

ოკუპირებული აფხაზეთის ე.წ. საგარეო საქმეთა მინისტრმა დაურ კოვემ „ეხო კავკაზას“ განუცხადა, რომ საუბარი იმაზე, რომ აიბღა დღეს რუსეთის შემადგენლობაშია - დეზინფორმაციაა.

ქიბარ ხალვაშსს იმედი აქვს, ჟურნალისტები აზრს შეიცვლიან და არხს დაუბრუნდებიან

"რუსთავი2"-ის მესაკუთრე ქიბარ ხალვაში განცხადებას ავრცელებს.

adjarabet.com-მა პროექტ „არიქას“ გამარჯვებულები გამოავლინა

კომპანია adjarabet.com-მა მხიარული და აზარტული პროექტის, „არიქას“ გამარჯვებულები საზეიმო ღონისძიებაზე გამოავლინა.

ლარი მცირედით გამყარდა

22 აგვისტოს ვაჭრობის შედეგად აშშ დოლარი გაუფასურდა და  2.9336 ლარი შეადგინა. კურსი, რომელიც
დღეს მოქმედებდა, 2.9354 ლარი იყო. შესაბამისად, დოლარის ცვლილებამ ეროვნულ ვალუტასთან
მიმართებაში 0.18 თეთრი შეადგინა.
 

ქიბარ ხალვაში : ყველაფერს გავაკეთებ რუსთავი2-ის გადასარჩენად

"რუსთავი2"-ის 100%-იანი წილის მფლობელი ქიბარ ხალვაში განცხადებას ავრცელებს, რომელსაც უცვლელად გთავაზობთ.

მასწავლებლობის მსურველთათვის მასწავლებლობის მაძიებლობის პროგრამა ამოქმედდა

უსტატუსო მასწავლებლებისა და მასწავლებლობის მსურველთათვის  ამოქმედდა პროგრამა, რომლის ძირითად უპირატესობას, სკოლაში დასაქმებების პარალელურად, მასწავლებლობის უფლების მოპოვება წარმოადგენს

ნუკრი ქანთარია: ნამდვილად მიკვირს ხაზარაძის, არაფერი იცვლებაო, წერს... როგორ არ იცვლება, მაშინ დუმდა, ახლა დიდგულობს

„ნამდვილად მიკვირს ხაზარაძის, არაფერი იცვლებაო, წერს... როგორ არ იცვლება, მაშინ დუმდა, ახლა დიდგულობს“, - საპარლამენტო უმრავლესობის წევრი ნუკრი ქანთარია სოციალურ ქსელში პოსტს აქვეყნებს.

ქრთამის აღების ფაქტზე ხელვაჩაურის საკრებულოს წევრი დააკავეს

სუს-ის ანტიკორუფციული სააგენტოს თანამშრომლებმა მოსამართლის განჩინების საფუძველზე, განსაკუთრებით დიდი ოდენობით ქრთამის მოთხოვნისა და აღების ფაქტზე, ხელვაჩაურის
მუნიციპალიტეტის საკრებულოს წევრი ჯამბულ თ. და ზაზა თ. დააკავეს.

გორში ტყეს ცეცხლი უკიდია

შინაგან საქმეთა სამინისტროს გადაუდებელი დახმარების ოპერატიულ მართვის ცენტრი „112“-ის ინფორმაციით, გორის მუნიციპალიტეტის სოფელს საყავრეს ტყეში ხანძარია.