ენგურჰესზე რეაბილიტაციის მეოთხე ეტაპი მიმდინარეობს

ენგურისა და ვარდნილის ჰიდროელექტროსადგურებზე მასშტაბური რეაბილიტაციის მეოთხე ფაზა მიმდინარეობს. სარემონტო სამუშაოების მოსამზადებელი და განხორციელების პერიოდი 2018 – 2021 წლებს მოიცავს.

რას ითვალისწინებს რეაბილიტაციის მეოთხე ფაზა? რა გაკეთდა რეაბილიტაციის საბოლოო ეტაპის დაწყებამდე? რა მნიშვნელობა აქვს ქვეყნის ენერგეტიკისთვის ენგურჰესის გამართულ მუშაობას?


რას წარმოადგენს ენგურჰესი?


ენგურის ჰიდროელექტროსადგურის ორგანიზაციულ-სამართლებრივი ფორმაა შეზღუდული პასუხისმგებლობის საზოგადოება. მისი დამფუძნებელი პარტნიორია სახელმწიფო, რომლის უფლებამოსილებებსაც საქართველოს ეკონომიკისა და მდგრადი განვითარების სამინისტრო ახორციელებს. შესაბამისად, შპს „ენგურჰესის“ 100%-იანი წილის მფლობელია საქართველოს სახელმწიფოა.


ენგურის ჰიდროელექტროსადგურის საქმიანობის ძირითად საგანს წარმოადგენს ელექტროენერგიის წარმოება და რეალიზაცია. ამჟამად სადგური მუშაობს საიმედოდ, გამართულად და მისი წილი ქვეყნის საერთო ელექტრომომარაგების 35%-ს აჭარბებს. თავისი არსებობის 40 წლის მანძილზე ენგურჰესმა 120 მილიარდ კვტ.სთ-ზე მეტი ელექტროენერგია გამოიმუშავა. 2015 წელს საქართველოს მთავრობის დადგენილებით, ენგურჰესის თაღოვან კაშხალს კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლის სტატუსი  მიენიჭა.



რას ითვალისწინებს ენგურჰესის რეაბილიტაციის მეოთხე ფაზა?


საქართველოს მთავრობამ ევროპის რეკონსტრუქციისა და განვითარების ბანკთან (EBRD) საკრედიტო ხელშეკრულება 2018 წლის 5 იანვარს გააფორმა. შეთანხმება ენგურჰესზე საბოლოო სარეაბილიტაციო სამუშაოების დაფინანსებას ითვალისწინებს. აღნიშნული პროექტის ფარგლებში სხვადასხვა სახის სამუშაოების განხორციელება იგეგმება.


ენგურჰესის რეაბილიტაციის მეოთხე ფაზის ფარგლებში დაგეგმილია სამშენებლო-სარეაბილიტაციო და მონიტორინგის სამუშაოები, რომლებიც ენგურის სადაწნეო გვირაბის რეაბილიტაციასა და გვირაბის ფილტრაციის გრძელვადიანი მონიტორინგის სისტემის დამონტაჟებას ითვალისწინებს. დაგეგმილია სადაწნეო გვირაბთან მისასვლელი შტოლნების რეაბილიტაცია, გალის წყალსაცავის კაშხლის (ვარდნილჰესი) უქმი წყალსაშვის დახრილ მონაკვეთზე დაზიანებული უბნებისა და კედლების შეკეთება, წყალგამყვანი არხის საწყისი მონაკვეთის რკინა-ბეტონის საფარით მოსახვა და ბურღვა-ცემენტაცია. ამავე სამუშაოების ფარგლებში ვარდნილჰესი I-ის ქვედა ბიეფში გამყვანი არხის მარჯვენა ნაპირზე დამეწყრილი მონაკვეთის გამაგრებითი სამუშაოები და ხოკოს მეწყრის (ენგურის რეზერვუარის მარცხენა ფერდზე) მონიტორინგი განხორციელდება.


ენგურჰესის რეაბილიტაციის მეოთხე ფაზის ფარგლებში დაგეგმილია ჰიდრომექანიკური სამუშაოები, რომლებიც სატურბინე მილსადენების რემონტს,  წყალმიმღების დისკური საკეტების ბაიპასისა და კაშხლის სიღრმული წყალსაშვების ფარების შემჭიდროების რეკონსტრუქციას ითვალისწინებს. დაგეგმილია ვარდნილჰესი II-ზე უქმი წყალსაშვის ფარებისა და ამწე მექანიზმის მოწოდება-მონტაჟი, მდინარე ენგურის ბუნებრივი კალაპოტიდან ვარდნილჰესი I-ის წყალსაცავში წყლის გადასაგდები დამბისა და ჰიდრომექანიკური მოწყობილობების რეაბილიტაცია. პროექტით გათვალისწინებული ელექტრომექანიკური სამუშაოები კი ენგურის გამანაწილებელი ქვესადგურის მოწყობილობების ნაწილობრივ განახლებასა და ენგურის კაშხლის ელექტრომომარაგების სისტემის მთლიან შეცვლას ითვალისწინებს. რეაბილიტაციის ფარგლებში დაგეგმილია ენგურის წყალსაცავში კაშხლის მახლობელი ზონების დანალექი მასებისგან გაწმენდა.


რეაბილიტაციის მეოთხე ეტაპი ბეტონის 14-კილომეტრიანი გზის მშენებლობასა (აფხაზეთის გამშვები პუნქტიდან ენგურჰესამდე) და გვირაბისკენ მიმავალ გზაზე დამეწყრილი უბნების აღდგენა-გამაგრებასაც მოიცავს. პროექტის ცალკე კომპონენტს წარმოადგენს მდინარე ენგურის წყალშემკრები აუზის მეტეოროლოგიური მონიტორინგისა და მონაცემთა დამუშავების სისტემის შემუშავება, მეტეოროლოგიური სადგურისა და შესაბამისი აპარატურის მონტაჟი.


რა გაკეთდა ენგურჰესის რეაბილიტაციის პირველ, მეორე და მესამე ეტაპებზე?


ენგურის ჰიდროელექტროსადგურის მდგომარეობის შესწავლისა და აუცილებელი სარეაბილიტაციო სამუშაოების მასშტაბებისა თუ პრიორიტეტების განსაზღვრის მიზნით, 1997 წელს ენგურის კასკადის ნაგებობების შესწავლა-ანალიზი დაიწყო. 1998-1999 წლებში კი ენგურის ჰიდროელექტროსადგურის რეაბილიტაციის ფართომასშტაბიანი პროექტი შემუშავდა. გეგმის მიხედვით, სადგურის 3-თვიანი გაჩერების დროს ენგურის კაშხლის სარეაბილიტაციო და სადაწნეო გვირაბის სასწრაფო-გადაუდებელი გაუსაფრთხოების სამუშაოები განხორციელდა. პროექტის ფარგლებში ყველა აგრეგატს (#1, #2, #3, #4 და #5)  ჩაუტარდა რეაბილიტაცია, რის შედეგადაც ენგურჰესმა თავის  საპროექტო სიმძლავრეს - 1300 მგვტ-ს მიაღწია.



ენგურჰესის რეაბილიტაციის საწყის ეტაპზე ენგურის კაშხლის ახალი მისაყრდნობი ფარი დამზადდა და დამონტაჟდა. ამავდროულად ვარდნილჰესი I-ზე ელექტრომექანიკური სარეაბილიტაციო და ჰიდრომექანიკური მოწყობილობების სარეაბილიტაციო სამუშაოები განხორციელდა. ჩატარდა ვარდნილის კაშხლის, წყალსაშვი კონსტრუქციებისა და მთავარი გამყვანი არხის რეაბილიტაცია/სამშენებლო სამუშაოები.


რა მნიშვნელობა აქვს ენგურჰესის გამართულ მუშაობას?



ენგურჰესი საქართველოს ენერგოდამოუკიდებლობის გარანტია. ყოველგვარი გადაჭარბების გარეშე შეიძლება ითქვას, რომ ენგურჰესის გარეშე საქართველოს ენერგოსისტემა ვერ იფუნქციონირებს და თუ იფუნქციონირებს, ეს უზარმაზარ ხარჯებთან იქნება დაკავშირებული. აქვე ისიც უნდა აღინიშნოს, რომ ენგურჰესი თავის მხრივ უნიკალური ნაგებობაა, რადგან ამ მასშტაბის ელექტროსადგური საქართველოში ვეღარ აშენდება. ამის მიზეზი კი, სულ ცოტა, შესაბამისი ფიზიკურ-გეოგრაფიული პირობების არ არსებობაა.


ენგურჰესს უდიდესი ენერგეტიკული მნიშვნელობის გარდა განსაკუთრებული სახელმწიფოებრივი დატვირთვა აქვს. ეს არის ერთადერთი ადგილი, სადაც ქართველები და აფხაზები ერთსულოვნად თანამშრომლობენ, რადგან სადგურის ერთობლივი ექსპლუატაციის მნიშვნელობა ორივე მხარეს კარგად აქვს გააზრებული. თამამად შეიძლება ითქვას, რომ ენგურჰესი ქვეყნის ენერგეტიკული პოტენციალის ბაზისია. სწორედ მის ურყეობასა და სრულ სამუშაო რეჟიმში მოყვანაზეა დაფუძნებული ქვეყნის ენერგოსიტემის გამართული მუშაობა და ენერგოდამოუკიდებლობის ხარისხი.


პოლიტიკური გაერთიანება „ქართული ოცნება-დემოკრატიული საქართველოს“ თავმჯდომარე ბიძინა ივანიშვილი საქართველოში ისრაელის ახალ ელჩს რან გიდორს შეხვდა

შეხვედრაზე ხაზი გაესვა საქართველო-ისრაელის 26 საუკუნოვან მეგობრობას.

ზაზა შათირიშვილი: ქართველი ლიბერალები ძალიან ჰგვანან ოციანი წლების ქართველ ბოლშევიკებს, რომლებიც რუსეთიდან ელოდნენ დახმარებას

"ქართველი ლიბერალები ძალიან ჰგვანან ოციანი წლების ქართველ ბოლშევიკებს, რომლებიც რუსეთიდან ელოდნენ დახმარებას", - ამის შესახებ ზაზა შათირიშვილმა POSTV-ის თოქშოუში „აპოლიტიკური ინტერვიუ შალვა რამიშვილთან ერთად“ განაცხადა.

დოდო გუგეშაშვილის შვილის მკვლელობის ბრალდებით დაკავებულს პატიმრობა შეეფარდა

დოდო გუგეშაშვილის დაჭრისა და მისი შვილის მკვლელობისთვის დაკავებულს ზაზა მურჯიკნელს აღკვეთი ღონისძიების სახით პატიმრობა შეეფარდა. 

მეუფე გრიგოლი მამა ანდრია სარიასთვის მღვდელმსახურების შეწყვეტაზე: ეს არ იყო შურისძიება

ჭყონდიდელი ეპისკოპოსი მეუფე გრიგოლ კაცია ამბობს, რომ მამა ანდრია სარიამ, რომელსაც, საპატრიარქოს გადაწყვეტილებით, ჩამოერთვა მღველმსახურების უფლება, ეს გზა თავად აირჩია.

სოფელ გლდანში, მაისურაძის ქუჩის დარჩენილ ნაწილზე გზის საფარის მოწყობა დაიწყო

სოფელ გლდანში, პატარა ტბის დასახლებაში, გლდანის რაიონის გამგეობა ინფრასტრუქტურულ სამუშაოებს აგრძელებს. ამ ეტაპზე, მაისურაძის ქუჩის დარჩენილ ნაწილზე საგზაო სამუშაოები მიმდინარეობს.

ღამის კლუბ "შავი ვარდის" მენეჯერი დააკავეს 

შინაგან საქმეთა სამინისტროს თბილისის პოლიციის დეპარტამენტის ძველი თბილისის სამმართველოს მე-3 განყოფილების თანამშრომლებმა, ჩატარებული ოპერატიულ-სამძებრო და საგამოძიებო მოქმედებების შედეგად, ჯანმრთელობის განზრახ ნაკლებად მძიმე დაზიანებისა და თვითნებურად, ჩადენილი ძალადობით,
კომპიუტერულ სისტემაში უნებართვო შეღწევის ბრალდებით, 1995 წელს დაბადებული გ.მ. დააკავეს.

საარჩევნო სისტემასთან დაკავშირებით ხელისუფლება- ოპოზიციის  მორიგი შეხვედრა გაიმართება

საარჩევნო სისტემასთან დაკავშირებით ხელისუფლებასა და ოპოზიციას შორის მორიგი შეხვედრა გაიმართება. შეხვედრებს დიპლომატიური კორპუსის წარმომადგენლებიც ესწრებიან.

ზაზა შათირიშვილი კონგრესმენების წერილებზე: ეს წერილები საშუალო სტატისტიკურ ამომრჩეველზე არ მოქმედებს

"ეს წერილები საშუალო სტატისტიკურ ამომრჩეველზე არ მოქმედებს", - ამის შესახებ ზაზა შათირიშვილმა POSTV-ის თოქშოუში „აპოლიტიკური ინტერვიუ შალვა რამიშვილთან ერთად“ განაცხადა.

ცაგერში საძიებო-სამაშველო სამუშაოები დასრულდა - მესამე მამაკაცის ცხედარიც იპოვეს 

ცაგერში, სოფელ ჩხუტელასთან საძიებო-სამაშველო სამუშაოები დასრულებულია. მაშველებმა წყალსაცავის მიმდებარედ გადავარდნილ ავტომობილში მყოფი სამივე მოქალაქის ცხედარი იპოვეს.

თორნიკე მამალაძე: გორგი მამალაძის გათავისუფლების შემთხვევაში პატრიარქის კერპი დაიმსხვრევა 

თორნიკე მამალაძის ინფორმაციით, მისი ძმის, დეკანოზ გიორგი მამალაძის ჯანმრთელობის მდგომარეობა მძიმეა. 

ეკონომიკის სამინისტრო ბაზარზე სათამაშოების ზედამხედველობას იწყებს

ეკონომიკის სამინისტრო ბაზარზე სათამაშოების ზედამხედველობას იწყებს - საქართველოს მთავრობის სხდომაზე დამტკიცდა ევროკავშირის დირექტივის შესაბამისად მომზადებული ტექნიკური რეგლამენტი სათამაშოების უსაფრთხოების შესახებ, რომლის მოქმედებაც ვრცელდება 14 წლამდე ასაკის ბავშვებისთვის განკუთვნილ სათამაშოებზე.

გენადი არველაძე: სათამაშოების უსაფრთხოების ზედამხედველობის დაწყება საზოგადოების დაკვეთა და ევროკავშირის ვალდებულებების შესრულებაა 

ეკონომიკისა და მდგრადი განვითარების მინისტრის მოადგილემ გენადი არველაძემ სათამაშოების უსაფრთხოების ტექნიკურ რეგლამენტზე ისაუბრა. 

სალომე ზურაბიშვილი: თურქეთში მომხდარი მიწისძვრა საშინელი ტრაგედიაა

საქართველოს პრეზიდენტი სალომე ზურაბიშვილი თურქეთში მომხდარ მიწისძვრას ეხმაურება.  

 
თურქეთში მიწისძვრის შედეგად დაღუპულთა რაოდენობა 31-მდე გაიზარდა

ბოლო მონაცემებით, თურქეთში მიწისძვრის შედეგად 31 ადამიანი დაიღუპა. 

"კორონავირუსის" შედეგად დაღუპულთა რიცხვი 56-მდე გაიზარდა

ბოლო მონაცემებით, "კორონავირუსის" შედეგად ჩინეთში 56 ადამიანი დაიღუპა. 

თბილისში ნარკოდანაშაულისთვის აზერბაიჯანის 2 მოქალაქე დააკავეს 

შინაგან საქმეთა სამინისტროს ქვემო ქართლის პოლიციის დეპარტამენტისა და გარდაბნის რაიონული სამმართველოს თანამშრომლებმა, ჩატარებული ოპერატიულ-სამძებრო და  საგამოძიებო მოქმედებების შედეგად,
ნარკოდანაშაულისთვის, აზერბაიჯანის რესპუბლიკის 2 მოქალაქე: 1985 წელს დაბადებული ხ.ნ. და 1982 წელს დაბადებული ნ.გ. თბილისში დააკავეს.

თურქეთში მიწისძვრის შედეგად დაღუპულთა რაოდენობა 29-მდე გაიზარდა

თურქეთში მიწისძვრის შედეგად დაღუპულთა რაოდენობა 29-მდე გაიზარდა. 

გიორგი ვოლსკი: ამერიკის შეერთებული შტატები ჩვენთის საგანგებო მნიშვნელობის ქვეყანაა

პარლამენტის თავმჯდომარის პირველმა მოადგილემ, გიორგი ვოლსკიმ ტელეკომპანია „იმედის“ პირდაპირ ეთერში საქართველოს ხელისუფლების მისამართით აშშ-ის რამდენიმე კონგრესმენის მიერ გამოგზავნილ წერილებზე ისაუბრა და ის მიზეზები განმარტა, რომლებიც აღნიშნულ წერილებს დაედო საფუძვლად.

გიორგი ვოლსკი: „ფრონტერას“ საკითხი საერთაშორისო არბიტრაჟში გადაწყდება

გიორგი ვოლსკის მიიჩნევს, რომ „ფრონტერას“ საკითხი საერთაშორისო არბიტრაჟში გადაწყდება.

თბილისის აეროპორტში "კორონავირუსის" გავრცელების საწინააღმდეგო პრევენციული ღონისძიებები დაიწყო 

თბილისის საერთაშორისო აეროპორტში “კორონავირუსის” გავრცელების საწინააღმდეგოდ პრევენციული ღონისძიებები უკვე დაიწყო. ინფორმაციას საქართველოს ჯანდაცვის სამინიწტო ავრცელებს. 

"არ აქვს  მნიშვნელობა  პირდაპირი  რეისით ჩამოსული მგზავრი იქნება  თუ ტრანზიტულად, სკრინინგი ჩინეთიდან ჩამოსულ ყველა მგზავრს უტარდება"

არ აქვს  მნიშვნელობა  პირდაპირი  რეისით ჩამოსული მგზავრი იქნება  თუ ტრანზიტულად, სკრინინგი ჩინეთიდან ჩამოსულ ყველა მგზავრს უტარდება, - ამის შესახებ ჯანდაცვის მინისტრის პირველმა მოადგილემ თამარ გაბუნიამ განაცხადა.