გაზი პოლიეთილენის მილებში – აფეთქების მუდმივი საფრთხე და საკანონმდებლო ხვრელები

პოლიეთილენის მილებში გაყვანილი ბუნებრივი გაზი საქართველოს მოსახლეობას მუდმივი რისკის ქვეშ ამყოფებს. "პირველის" მოკვლევით დადგინდა, რომ ქვეყანაში არ არსებობს საკანონმდებლო ბაზა, რომელიც ამ რისკების შემცირებას უზრუნველყოფს.

ენერგეტიკული საკითხების უსაფრთხოების სპეციალისტმა გიორგი ჭაღიაშვილმა სააგენტო „პირველს“ საგანგაშო ფოტომასალა მიაწოდა.


ფოტოების მიხედვით, ზოგიერთ რაიონში, მოსახლეობას ბუნებრივი აირის ცენტრალური მილსადენების დაზიანების მაღალი რისკის პირობებში უწევს ცხოვრება. სპეციალისტის განცხადებით, სახელმწიფოს შესაბამისი კონტროლის სამსახური არ გააჩნია, რომელიც ლიცენზიატი კომპანიების თანამშრომლების მხრიდან ექსპლუატაციაში შესული მილსადენების კუსტარულად შეკეთებას და უსაფრთხოების ნორმების დარღვევის ფაქტებს გამოავლენს.


ერთ-ერთ ფოტოზე ბუნებრივი აირის დაზიანებული მილსადენი გაჟონვის შეკავების მიზნით იზოლენტით არის გადახვეული. მეორე შემთხვევაში პოლიეთილენის მილსადენი მდინარეზე უსაფრთხოების ნორმების სრული უგულებელყოფით არის გადაჭიმული. მისი დაზიანება ქარსაც კი შეუძლია. როგორც „პირველთან“ საუბარში ჭაღიაშვილმა აღნიშნა, მსგავსი დარღვევები მთელი საქართველოს ტერიტორიაზე ხშირად ფიქსირდება.


„პირველი“ დაინტერესდა, საქართველოს  ენერგომარეგულირებელი კომისია რა როლს თამაშობს უსაფრთხოების  ნორმების დაცვისა და მონიტორინგის საკითხებში და ზემოაღნიშნული დარღვევების გამოვლენის პასუხისმგებლობა რომელ უწყებას ეკისრება.


აღნიშნულ საკითხებზე სააგენტო სემეკის ბუნებრივი გაზის დირექტორს ირაკლი გალდავას ესაუბრა, რომელმაც შიდა მილსადენებზე სახელმწიფო მონიტორინგის არარსებობა დაადასტურა. მისი თქმით, შესაბამისი სახელმწიფო ზედამხედველობის სამსახურის არარსებობის გამო ფოტოზე აღნიშნული შემთხვევების მსგავსი ფაქტების გამოვლენა სახელმწიფოს მხრიდან ვერ ხერხდება.


ირაკლი გალდავა: რეგიონებში კომპანიების მიერ გაზსადენების მშენებლობა და შიდა დაქსელვის პროექტი მუნიციპალიტეტთან თანხმდება, როგორ უნდა გაიაროს მილსადენმა, მიწაში რა სიღრმეზე უნდა იყოს, ან მიწის ზემოთ რამდენ მეტრზე და ა.შ. როცა მუნიციპალიტეტი უკვე ექსპლუატაციაში იღებს გაზსადენს, ის ამოწმებს, რამდენად გამართულია მილსადენები და არის თუ არა ტექნიკურ რეგლამენტთან შესაბამისობაში. შესაბამისად, მუნიციპალიტეტმა თვითონ უნდა გადაწყვიტოს, რამდენად არის გაზსადენი ექსპლუატაციაში მისაღები. ეკონომიკის სამინისტროს ზედამხედველობის სამსახური  მხოლოდ ცენტრალურ მაგისტრალურ გაზსადენზე აკეთებს მონიტორინგს. საშუალოზე დაბალი წნევის ქსელებზე. რაც შეეხება სემეკს, მონიტორინგსა და ზედამხედველობას ჩვენ არ ვახდენთ. კანონმდებლობით სემეკს არ აქვს არც ამის უფლება და არც  ვალდებულება. თუმცა, ირიბი ფორმით კონტროლს მაინც ვახორციელებთ. სემეკი ადგენს დანაკარგებს – დანაკარგის რა მოცულობას ვუღიარებთ ტარიფზე, რომელსაც შემდგომ მოსახლეობა იხდის. სტანდარტი არის 2%. ორ პროცენტზე მეტი დანაკარგის შემთხვევაში ტარიფის დანამატის გადახდა კომპანიას საკუთარი მოგებიდან მოუწევს. ამიტომ მის ინტერესებშიც შედის გაზსადენზე გამართული ინფრასტრუქტურა“, - აცხადებს გალდავა.


მისი თქმით, დღეს არ არსებობს სამსახური, რომელიც ბუნებრივი აირის დაქსელვის პროცესში ტექნიკური დარღვევების მონიტორინგს განახორციელებს.


„ადრე არსებობდა ტექნიკური ზედამხედველობის ინსპექცია, რომელიც ტექნიკურ დარღვევებს ამოწმებდა. თუმცა შემდგომ გაუქმდა. მსგავსი კონტროლის სამსახურის  საჭიროება, რა თქმა უნდა, არის. თქვენ მიერ მოპოვებულ ფოტოებზე ასახული მილსადენი, არა მგონია ტექნიკური ნორმების შესაბამისობაში მოდიოდეს და აუცილებლად უნდა გამოსწორდეს. როდესაც სემეკი იღებს ინფორმაციას მილსადენის რეგლამენტის დაცვის დარღვევით მშენებლობის შესახებ, ჩვენი უწყება კომპანიას მოთხოვნით მიმართავს და ავალდებულებს, მილსადენი ტექნიკურ რეგულაციებთან შესაბამისობაში მოიყვანოს. ეს უფლებამოსილება გვაქვს, თუმცა მონიტორინგის - არა და ზედამხედველობას ჩვენ არ ვახორციელებთ“, - განმარტავს სემეკის ბუნებრივი გაზის დირექტორი


ირაკლი გალდავა საკანონმდებლო ცვლილებების აუცილებლობაზეც საუბრობს და ზედამხედველობის სამსახურის აღდგენას საჭიროდ მიიჩნევს.


„დღეს საქართველოში ჯერ კიდევ მოქმედებს 1987 წელს მიღებული საბჭოთა კავშირის დროინდელი ე.წ  სნიპი, რომელიც მოძველებულია. აღნიშნულ სნიპში თანამედროვე ტექნოლოგიები და რეგულაციები არ არის გათვალისწინებული. ვადასტურებ, რომ ტექნიკური რეგულირების კუთხით ბევრი პრობლემაა და ამ მიმართულებით შესაძლებელია საკანონმდებლო ცვლილებების მიღება. რაც შეეხება შიდა ქსელების გაყვანას. როდესაც დაქსელვა დაიწყო, არ არსებობდა ორგანო, რომელსაც შიდა ქსელების კონტროლი დაევალებოდა. უსაფრთხოების ნორმების შემოწმებასა და დაცვაზე პასუხისმგებლობას იღებდა მოსახლე, რომელსაც კომპეტენცია არ ჰყოფნიდა, განესაზღვრა, რამდენად უსაფრთხო იყო. იმის გამო, რომ არ არსებობდა შესაბამისი მონიტორინგის სამსახური, კონტროლი თვითონ ლიცენზიატს დაევალა. საქართველო ერთადერთი ქვეყანაა მსოფლიოში, სადაც უსაფრთხოების ნორმების ტექნიკურ დარღვევებს ლიცენზიატი უწევს მონიტორინგს. რომ არა ეს ვალდებულება, ბუნებრივი გაზის გაჟონვით გამოწვეული მსხვერპლი გაცილებით დიდი იქნებოდა“, - განუცხადა „პირველს“ სემეკის ბუნებრივი გაზის დირექტორმა.


სააგენტო „პირველი“ ენერგეტიკული უსაფრთხოების საკითხების სპეციალისტის მიერ მოწოდებულ ფოტომასალასთან  დაკავშირებით „სოკარ ჯორჯიას“ დაუკავშირდა. კომპანიაში მდინარეზე გადაჭიმული პოლიეთილენის გაზის ცენტრალური მილის არსებობა შემდეგი მიზეზებით ახსნეს.


„კასპის მუნიციპალიტეტში, მდინარე "ლეხურას" ადიდების შედეგად, მოწყდა გზის სავალი ნაწილი და საფეხმავლო ხიდი, რომლის სამაგრ გვარლზე (ტროსზე) დამონტაჟებული იყო ფოლადის გაზსადენი. აბონენტებისთვის ბუნებრივი გაზის მიწოდების დაუყოვნებლივ აღდგენის მიზნით, არსებულ ტროსზე დროებით განხორციელდა პოლიეთილენის გაზსადენის დამაგრება. კაპიტალური ხიდის სრულად აღდგენის შემდეგ, განხორციელდება მასზე ფოლადის გაზსადენის მონტაჟი. რაც შეეხება პოლიეთილენის მილების გამოყენებას, გაცნობებთ, რომ ნებისმიერი გაზსადენი შენდება საქართველოში მოქმედი სამშენებლო ნორმების დაცვით და ყველა პროექტი შეთანხმებულია შესაბამის მუნიციპალურ ორგანოსთან“, - აცხადებენ კომპანიაში.


ხიდი, რომელზეც „სოკარ ჯორჯია“ საუბრობს, მდინარე „ლეხურამ“ ორი წლის წინათ წაიღო. პოლიეთილენის მილი უკვე ორი წელია მდინარეზე ამ მდგომარეობაშია გადადებული და ძლიერი ქარის დროს გამვლელები მასთან მიახლოებას ერიდებიან.


ენერგოუსაფრთხოების საკითხების სპეციალისტის გიორგი ჭაღიაშვილის განმარტებით, ქალაქიდან ქალაქში მაგისტრალური მილსადენის შესაბამისი წარმოების პოლიეთილენის მილით გაყვანა მხოლოდ იმ შემთხვევაში შეიძლება, თუ იმ რეგიონის სეისმოაქტიურობა 6 ბალს არ აღემატება. საქართველო კი მთლიანად არის შეტანილი 9-ბალიან ზონაში.


"პოლიეთილენის მილებით გაზის მაგისტრალური მილსადენი გაყვანილია ხონში, ვანში, ფოთში და კიდევ რამდენიმე რაიონში. აღნიშნული მუნიციპალიტეტების თვითმმართველობებს მივმართე და შესაბამისი საფრთხის შესახებ ვაცნობე. ამ მუნიციპალიტეტების საკრებულოებს რეაგირების მოხდენა სურდათ, მაგრამ მიმდინარე კანონმდებლობით, ზემოქმედების უფლება არ ჰქონდათ. რაც შეეხება თბილისში შიდა დაქსელვაზე გამოყენებულ პოლიეთილენის მილებს. ამ მილების მწარმოებელ კომპანიას შესაბამის დოკუმენტში უწერია, რომ არ შეიძლება მისი აალებადი ნივთიერებისთვის, მათ შორის ბუნებრივი აირისთვის გამოყენება“, - აღნიშნავს გიორგი ჭაღიაშვილი.


ენერგოომბუდსმენ სალომე ვარდიაშვილის თქმით, სამწუხარო ფაქტია, რომ არ არსებობს იმის კონტროლის მექანიზმი, რამდენად იცავენ უსაფრთხოების ნორმებს გაზგამანაწილებელი კომპანიები დაქსელვის პროცესში.


"სამწუხაროდ, არ ვიცით, ფოტოებზე არსებული დარღვევების მსგავსი ფაქტები სხვაგანაც ფიქსირდება თუ არა. გაზგამანაწილებელი კომპანიების შესრულებული სამუშაოების შესახებ, რომელიმე უწყების, ან ორგანიზაციის ოფიციალური დასკვნა არასდროს მინახავს. ასეთი ანგარიში არ არსებობს, იმიტომ რომ არ არსებობს შესაბამისი ზედამხედველობის სამსახური და არ ხორციელდება მონიტორინგი. აუცილებელია, შეიქმნას ობიექტური და, რაც მთავარია, კომპეტენტური ზედამხედველი ორგანო. რაც შეეხება ამ კონკრეტულ ფაქტებს, რომელიც ფოტოზეა აღბეჭდილი, პასუხისმგებელ კომპანიას რეკომენდაციით მივმართავთ და ხარვეზის დაუყოვნებლივ გამოსწორებას მოვთხოვთ. პოლიეთილენის მილების საკითხს ექსპერტებთან ერთად საფუძვლიანად შევისწავლით და შემდგომ დავაფიქსირებთ ჩვენს პოზიციას“, - განუცხადა „პირველს“ ენერგოომბუდსმენმა.


P.S.ზედამხედველობის სამსახურის აუცილებლობაზე  საუბრებით, რეკომენდაციებით, პოლიეთილენის მილების უსაფრთხოების ნორმებთან შეუსაბამობაზე განცხადებებითა და ერთეულ შემთხვევებზე კომპანიებისთვის მხოლოდ რეკომენდაციით მიმართვით, ფაქტია, რომ პრობლემა გადაუჭრელი რჩება. მოსახლეობა გაზის გაჟონვის უარეს შემთხვევაში კი გაზის მილების აფეთქების მუდმივი რისკის ქვეშ ცხოვრობს. თუ სახელმწიფომ დროულად არ მიიღო შესაბამისი ზომები საკანონმდებლო რეგულაციებისა და ზედამხედველი ორგანოს შექმნის კუთხით, შესაძლოა, რომელიმე კონკრეტული დარღვევა, უფრო სწორად, დარღვევები ფატალური შედეგებით დასრულდეს. „ურმის გადაბრუნების“ შემთხვევაში პასუხისმგებელი პირის ძებნა და განტევების ვაცის პოვნა მომხდარს ვეღარაფერს უშველის.  


უკრაინიდან დეპორტირებული ქართველები ფოთში არიან

ფოთის პორტში, ცოტა ხნის წინ, ბორანი, სახელწოდებით "ვილნიუსი" შემოვიდა, რომელზეც უკრაინიდან დეპორტირებული ქართველები იმყოფებიან.

"ნუმა" - ხმელთაშუა ზღვაში ახალი შტორმი ძლიერდება

ხმელთაშუა ზღვაში ახალი შტორმი წარმოიქმნა, რომელიც თანდათან ძლიერდება. ბერლინის უნივერსიტეტის სპეციალისტები "ნუმას", ხოლო, ათენის ეროვნული ობსერვატორია "ზენოს" უწოდებს.

საქართველოს რკინიგზას დავით ფერაძე უხელმძღვანელებს

საქართველოს რკინიგზის ხელმძღვანელის პოსტზე მამუკა ბახტაძეს დავით ფერაძე შეცვლის. ამის შესახებ ინფორმაცია ტელეკომპანია "იმედი" ავრცელებს.

ანტალიის შემდეგ სერგეი ლავროვი ბაქოში ჩავიდა

თურქეთში, ქალაქ ანტალიაში შეხვედრის შემდეგ, რუსეთის საგარეო საქმეთა მინისტრი აზერბაიჯანს ესტუმრა. სერგეი ლავროვმა ილჰამ ალიევთან მოლაპარაკებები გამართა და აზერბაიჯანის პრეზიდენტს ვლადიმერ პუტინისგან "თბილი მოკითხვა" გადასცა.

ავარია მცხეთა-თბილისის გზაზე - არიან დაშავებულები

მცხეთა-თბილისის გზაზე ავტოსაგზაო შემთხვევა მოხდა. ერთმანეთს ორი მსუბუქი ავტომობილი შეეჯახა, რის შედეგადაც 3 ადამიანი დაშავდა, რომლებიც სასწრაფო- სამედიცინო დახმარების ბრიგადებმა საავადმყოფოში გადაიყვანეს.

თეთრ სახლში შეღწევის მცდელობისათვის ერთი ადამიანი დააკავეს

ამერიკის პოლიციამ თეთრი სახლის გარე პერიმეტრზე სამართალდამრღვევი დააკავა, რომელიც პრეზიდენტის ადმინისტრაციაში შეღწევას ცდილობდა. ამის შესახებ ინფორმაცია ამერიკის საიდუმლო სამსახურმა გაავრცელა.

მსხვერპლით დასრულებული ქველმოქმედება - მაროკოში მასობრივ ჭყლეტაში 15 ადამიანი დაიღუპა

მაროკოში, ეს-სუვეირას პროვინციაში მდებარე სოფელ სიდი ბოულამალში ერთ-ერთი ორგანიზაციის მხრიდან არაორგანიზებულად გამართული საქველმოქმედო აქცია მსხვერპლით დასრულდა. ამის შესახებ ადგილობრივი მედია წერს.

პოლიცია ისრაელის პრემიერს დაკითხავს

ისრაელის პრემიერ-მინისტრს დღეს პოლიციაში დაკითხავენ. ბენიამინ ნეთანიაჰუს კორუფციაში ადანაშაულებენ. გამოძიების მტკიცებით, ისრაელის მთავრობის მეთაურმა ბიზნესმენებისგან ძვირდღირებული საჩუქრები მიიღო.

 

 

საქართველოში სიგრძით ყველაზე დიდი, ქვიშხეთი-ზვარეს გვირაბის მშენებლობა დასრულდა

მნიშვნელოვანი სიახლე საქართველოს სარკინიგზო ინფრასტრუქტურაში - საქართველოში სიგრძით ყველაზე დიდი, თითქმის 8,5 კმ-იანი გვირაბის გათხრის სამუშაოები დასრულდა.

ჩინეთის ელჩი - გიორგი კვირიკაშვილი საქართველოს აღმშენებლობაში დიდ როლს ასრულებს

გიორგი კვირიკაშვილი დიდ როლს ასრულებს საქართველოს აღმშენებლობაში - ეს განცხადება ქვიშხეთი-ზვარეს დამაკავშირებელი სარკინიგზო გვირაბის გაყვანის სამუშაოების დასრულების პრეზენტაციაზე საქართველოში ჩინეთის ელჩმა გააკეთა.

უკრაინიდან საქართველოს 8 მოქალაქის დეპორტაციასთან დაკავშირებით საელჩო განცხადებას ავრცელებს

საქართველოს საელჩო უკრაინაში საქართველოს მოქალაქეების დეპორტაციის შესახებ განცხადებას ავრცელებს, რომელსაც "პირველი" უცვლელად გთავაზობთ.

საქართველოს გუნდი საპარლამენტთაშორისო საფეხბურთო ტურნირის თასის მფლობელია

საქართველოს პარლამენტის წევრების და აპარატის თანამშრომლების საფეხბურთო გუნდმა თურქეთში, ქალაქ ანტალიაში, საპარლამენტთაშორისო ფეხბურთის ტურნირზე ფინალური შეხვედრა გამართა მასპინძელ ნაკრებთან, რომელიც ფრედ 2-2 დასრულდა.

ანსამბლი "შვიდკაცა" "გოლდენ სტეიტის" მატჩს გახსნის

ქართველი კალათბურთელის, NBA-ის ჩემპიონის, ზაზა ფაჩულიას საპატივსაცემოდ, გოლდენ სტეიტის არენაზე, ერთ-ერთი მატჩის წინ, ქართული ანსამბლი "შვიდკაცა" ამერიკის ჰიმნს და რამდენიმე ქართულ სიმღერას შეასრულებს.

23 ნოემბერს პატრიარქი 600-ზე მეტ ბავშვს მონათლავს

გიორგობის დღესასაწაულზე საყოველთაო ნათლობა გაიმართება და 600-ზე მეტი ბავშვი მოინათლება,- ამის შესახებ საქართველოს კათოლიკოს-პატრიარქმა ილია მეორემ ყოვლადწმიდა სამების საკათედრო ტაძარში განაცხადა.

ავღანეთში "თალიბანის" ციხიდან 30 ადამიანი გაათავისუფლეს

ავღანეთში "თალიბანის" ციხიდან 30 ადამიანი გაათავისუფლეს. ჰელმანდის პროვინციაში სპეცოპერაცია ავღანეთისა და უცხო ქვეყნების სპეცდანიშნულების რაზმმა ერთად ჩაატარეს. ინფორმაციას "როიტერსზე" დაყრდნობით 1tv.ge ავრცელებს.

გენეტიკურად ქართული წარმომავლობის პროდუქციის გამოფენა გაიმართა

გენეტიკურად ქართული წარმომავლობის პროდუქციის გამოფენა თბილისში, "ივენთ ჰოლში" გაიმართა. ღონისძიებას სოფლის მეურნეობის მინისტრი ლევან დავითაშვილი და მისი მოადგილეები – გიორგი ხანიშვილი და იური ნოზაძე  დაესწრნენ.

 

განათლების მინისტრის ერთ-ერთი საყვარელი ფილმი დევიდ ლინჩის Mulholland Drive-ია

საქართველოს განათლებისა და მეცნიერების მინისტრი ამერიკელ რეჟისორს დევიდ ლინჩს შეხვდა. მიხეილ ჩხენკელის შეფასებით, ისეთი მაღალი რანგის რეჟისორის ვიზიტი, როგორიც ლინჩია, ჩვენი ქვეყნისთვის დიდი პატივია.

რუსთავში, ჩართულ სარეცხ მანქანას ცეცხლი გაუჩნდა - დამწვარია საცხოვრებელი სახლი

რუსთავში, შარტავას გამზირზე, ერთ-ერთი ოჯახის საცხოვრებელ სახლში ჩართულ სარეცხ მანქანას ცეცხლის გაუჩნდა.

ზიმბაბვეს პრეზიდენტი მმართველი პარტიის ლიდერის პოსტიდან გადააყენეს

ზიმბაბვეში მმართველმა პარტიამ პრეზიდენტი რობერტ მუგაბე ლიდერის პოსტიდან გადააყენა. აღნიშნული თანამდებობა ვიცე-პრეზიდენტმა დაიკავა. 

იმერეთის პოლიციის დეპარტამენტის დირექტორად ბესიკ ამირანაშვილი დაინიშნა

შინაგან საქმეთა სამინისტროს იმერეთის, რაჭა-ლეჩხუმისა და ქვემო სვანეთის პოლიციის დეპარტამენტს ახალი დირექტორი ჰყავს. ბესიკ ამირანაშვილი სამსახურებრივი მოვალეობის შესრულებას უკვე შეუდგა.

ირაკლი კობახიძე ოფიციალური ვიზიტით ბელარუსის რესპუბლიკას ეწვევა

საქართველოს პარლამენტის თავმჯდომარე ირაკლი კობახიძე, დელეგაციასთან ერთად, 20-22 ნოემბერს, ოფიციალური ვიზიტით ბელარუსის რესპუბლიკას ეწვევა.