როგორ უნდა მოვიქცეთ ავიარეისების გაუქმების ან დაგვიანების დროს - მგზავრთა უფლებები

მეტეოროლოგიური პირობები, გადატვირთული საჰაერო სივრცე, ინფრასტრუქტურული, ტექნიკური თუ პროგრამული შეფერხებები, გაფიცვები - ეს იმ პრობლემების ჩამონათვალია, რომელიც რეისის დაგვიანების, ან გაუქმების ძირითადი მიზეზი ხდება.

სწორედ მეტეოროლოგიური პირობები გახდა ბოლო დღეების განმავლობაში თბილისის საერთაშორისო აეროპორტში, ათეულობით გაუქმებული თუ გადადებული რეისის მიზეზი და უყურადღებოდ დატოვებული მგზავრების  პრობლემა.


"პირველმა" დეტალურად მოიძია ინფორმაცია იმ მგზავრთა უფლებების შესახებ, რომელთა რეისიც უქმდება ან აგვიანებს.


როგორც გაირკვა, მგზავრთა უფლებებს, ფრენის გაუქმებისა და რეისის დაგვიანების დროს, საერთაშორისო და ეროვნული კანონმდებლობა იცავს.


სამოქალაქო ავიაციის სააგენტოს მიერ მოწოდებული ინფორმაციის თანახმად, მონრეალის 1999 წლის კონვენციის მიხედვით, გადამზიდველი პასუხისმგებელია ზიანზე, რომელიც მგზავრების საჰაერო გადაყვანის, ბარგისა და ტვირთის საჰაერო გადაზიდვის შეფერხების შედეგად წარმოიქმნება. თუმცა, გადამზიდველი პასუხს არ აგებს შეფერხების შედეგად მიყენებული ზიანისთვის, თუ დაამტკიცებს, რომ მან და მისმა მომსახურეებმა და აგენტებმა მიიღეს ყველა შესაძლო, გონივრულად აუცილებელი ზომები, რათა თავიდან აეცილებინათ ზიანი, ან მათთვის შეუძლებელი იყო ასეთი ზომების მიღება.


“საჰაერო ხომალდში ჩასხდომაზე უარის თქმის, ფრენის გაუქმების ან ხანგრძლივი დაგვიანების შემთხვევაში მგზავრებისათვის კომპენსაციის გაცემისა და დახმარების აღმოჩენის წესი“ საქართველოს სამოქალაქო ავიაციის სააგენტომ 2012 წელს მიიღო. დოკუმენტი შემუშავებულია ევროკავშირის რეგულაციაზე დაყრდნობით (N261/2004) და ადგენს ზემოთჩამოთვლილ შემთხვევებში კომპენსაციის გაცემისა და დახმარების აღმოჩენის პირობებს. წესის მოქმედება ვრცელდება მგზავრებზე, რომლებიც ახორციელებენ ფრენას საქართველოდან სხვა ქვეყანაში საქართველოს ან უცხო ქვეყნის ავიაკომპანიის მეშვეობით და მგზავრებზე, რომლებიც ახორციელებენ ფრენას სხვა ქვეყნიდან საქართველოში საქართველოს ავიაგადამზიდველის მეშვეობით.


ფრენის გაუქმება / საჰაერო ხომალდში ჩასხდომაზე უარის თქმა


ავიაკომპანია ვალდებულია მიაწოდოს მგზავრს ინფორმაცია ფრენის გაუქმების შესახებ და შესთავაზოს მას ფრენის შეცვლის მისთვის მისაღები ვარიანტები. აღნიშნული პირობის შეუსრულებლობის შემთხვევაში, მან უნდა გადაუხადოს მგზავრს კომპენსაცია, გარდა იმ შემთხვევისა, როდესაც ფრენის გაუქმება გამოწვეულია განსაკუთრებული ვითარებით (მეტეოპირობები, ფრენის უსაფრთხოებასთან/საავიაციო უშიშროებასთან დაკავშირებული მოულოდნელი რისკები, არასტაბილური პოლიტიკური ვითარება, გაფიცვა და სხვა მსგავსი მოვლენები) რომლის თავიდან აცილება შეუძლებელია საჭირო ზომების მიღების მიუხედავად.


ფრენის გაუქმებისას მგზავრს უფლება აქვს მოითხოვოს კომპენსაცია ავიაგადამზიდველისაგან, გარდა იმ შემთხვევებისა, როდესაც ავიაგადამზიდველმა მგზავრს მიაწოდა ინფორმაცია ფრენის გაუქმების შესახებ ბილეთში მითითებული ფრენის თარიღამდე არანაკლებ 14 კალენდარული დღით ადრე, ან 7-14 კალენდარულ დღემდე დროის მონაკვეთში და შესთავაზა გამგზავრების ალტერნატიული ვარიანტი, რითაც მგზავრს შეეძლო სასურველი მიმართულებით გამგზავრება.


მგზავრს, რომელსაც კონკრეტული ფრენის განხორციელებისას უარი ეთქვა საჰაერო ხომალდში ჩასხდომაზე, მიუხედავად იმისა, რომ იგი გამოცხადდა საჰაერო ხომალდში ჩასხდომაზე დადგენილი პირობების დაცვით, გარდა იმ შემთხვევებისა, როდესაც უარის თქმა გამოწვეულია მგზავრის ჯანმრთელობის მდგომარეობით, ფრენის უსაფრთხოებით, საავიაციო უშიშროებით ან არასათანადო დოკუმენტების წარმოდგენით, უფლება აქვს ფრენის სანაცვლოდ მოითხოვოს ბილეთის ღირებულების ანაზღაურება ან გააგრძელოს ფრენა ალტერნატიული მარშრუტით.


საჰაერო ხომალდში ჩასხდომაზე უარის თქმის და ფრენის გაუქმებისათვის კომპენსაცია განისაზღვრება შემდეგი ოდენობით:


250,00 EUR – 1500 კმ-მდე მანძილზე ფრენისას (მოკლე დისტანცია);
400,00 EUR – 1500-დან 3500 კმ-მდე მანძილზე ფრენისას (საშუალო დისტანცია);
600 EUR – 3500 კმ-ზე მეტ მანძილზე ფრენისას (გრძელი დისტანცია).


მანძილი გაიანგარიშება „დიდი წრის რკალის“ შესაბამისად (უმოკლესი ხაზი ორ წერტილს შორის დედამიწის სფეროს ზედაპირზე). 


ფრენის ხანგრძლივი დაგვიანება


მგზავრების დახმარების ვალდებულება ავიაკომპანიებს ხანგრძლივი დაგვიანების შემთხვევაში წარმოეშვებათ. ხანგრძლივი დაგვიანება წარმოადგენს ფრენის დაგვიანებას, რომელიც აღემატება ორ საათს. ავიაგადამზიდველი ვალდებულია აღმოუჩინოს მგზავრებს დახმარება თუ ფრენის დაგვიანება ბილეთში მითითებულ ფრენის დროსთან შედარებით შეადგენს:


ორ საათზე მეტ დროს – 1500 კმ-მდე მანძილზე ფრენისას;
სამ საათზე მეტ დროს – 1500-დან 3500 კმ-მდე მანძილზე ფრენისას;
ოთხ საათზე მეტ დროს – 3500 კმ-ზე მეტ მანძილზე ფრენისას.


ამ შემთხვევებში ავიაგადამზიდველმა უნდა უზრუნველყოს მგზავრი შემდეგი სახის უფასო მომსახურებით: კვებით და გამაგრილებელი სასმელებით, ორი სატელეფონო ზარით, ფაქსით, ან ელექტრონული ფოსტით სარგებლობის უფლებით.


სულ მცირე 5 საათის დაგვიანების შემთხვევაში, ავიაგადამზიდველმა მგზავრს უნდა მისცეს არჩევანის საშუალება შემდეგ ორ პირობას შორის: 1. ბილეთის ღირებულების ანაზღაურება იმ ფასით, რომლითაც ის იქნა შეძენილი, აგრეთვე, საჭიროების შემთხვევაში, პირველი შესაძლებლობისთანავე, მგზავრს უნდა მიეცეს გამგზავრების საწყის პუნქტამდე დაბრუნების საშუალება; 2. თანაბარი პირობებით, დანიშნულების ბოლო პუნქტამდე, ალტერნატიული მარშრუტის არჩევის შესაძლებლობა.


იმ შემთხვევაში, როდესაც ფრენის დრო გადაიდება სულ მცირე ერთი დღე-ღამით ბილეთში მითითებულ ფრენის დროსთან შედარებით, ავიაკომპანიამ მგზავრებს შემდეგი დახმარება უნდა აღმოუჩინოს: კვება და გამაგრილებელი სასმელები, საცხოვრებელი (სასტუმრო ან სხვა საცხოვრებელი ადგილი), იმ შემთხვევაში, თუ მგზავრმა უნდა გაატაროს მოლოდინში ერთი ან მეტი ღამე - მგზავრობა აეროპორტიდან საცხოვრებელ ადგილამდე.


მომსახურების ხარისხის გაუმჯობესება და გაუარესება


იმ შემთხვევაში, როდესაც ავიაკომპანიას გადაჰყავს მგზავრი მომსახურების მაღალ კლასზე იმ კლასთან შედარებით, რომლისთვისაც იყო შეძენილი ბილეთი, მას არა აქვს უფლება მოსთხოვოს მგზავრს თანხის დამატება მაღალი კლასით მომსახურებისათვის.  თუ ავიაკომპანიას გადაჰყავს მგზავრი შეძენილი ბილეთის კლასთან შედარებით მომსახურების დაბალ კლასზე, ის ვალდებულია ჯავშნით ან/და ბილეთით გათვალისწინებული ფრენის დღიდან შვიდი დღის განმავლობაში აუნაზღაუროს მგზავრს: ბილეთის ღირებულების 30% – 1500 კმ-მდე მანძილზე, ბილეთის ღირებულების 50% – 1500-დან 3500კმ - მდე მანძილზე, ბილეთის ღირებულების 75% – 3500კმ-ზე მეტ მანძილზე.


კომპენსაციისა და უფასო მომსახურების მისაღებად პირველ რიგში გადამყვან ავიაკომპანიას უნდა მიმართოთ. რიგ შემთხვევაში ავიაგამზიდველებს საჩივრის ფორმები თავად ააქვთ შემუშავებული. თუ ასეთი ფორმა არ შემოგთავაზეს ან ვერ იპოვეთ მათ ვებგვერდზე, შეგიძლიათ ავიაკომპანიას წერილობით მიმართოთ. კომპენსაციაზე ან კუთვნილ დახმარებაზე უარის შემთხვევაში, როგორც მგზავრს ისე ავიაკომპანიას უფლება აქვთ მიმართონ სასამართლოს.


ავიაკომპანია ვალდებულია მიაწოდოს სააგენტოს წერილობითი ინფორმაცია საჰაერო ხომალდში ჩასხდომაზე უარის თქმის, ფრენის გაუქმების ან ხანგრძლივი დაგვიანების ყველა შემთხვევის შესახებ, აგრეთვე მგზავრისთვის შესაბამისი კომპენსაციის გაცემისა და დახმარების აღმოჩენის ღონისძიებების თაობაზე. წესის მოთხოვნების შეუსრულებლობის შემთხვევაში სააგენტო ავიაგადამზიდველს დააკისრებს პასუხისმგებლობას საქართველოს ადმინისტრაციულ სამართალდარღვევათა კოდექსის შესაბამისად.


რეისის დაგვიანებისა და ფრენის გაუქმების გამომწვევი ვითარებების ხასიათიდან და კონკრეტული შემთხვევების თავისებურებებიდან გამომდინარე, კომპენსაციის მიღების უფლება პრაქტიკაში არცთუ ისე მარტივი დასადასტურებელია. ამიტომ სასურველია შეინახოთ შესაბამის ფრენასთან დაკავშირებული ყველა დოკუმენტი, ასევე სთხოვეთ ავიაკომპანიის წარმომადგენლებს ადგილზე გაკეთებული შემოთავაზებებისა და ზეპირი განცხადებების გამომგზავნა წერილობითი შეტყობინებების სახით. წინასწარ გაეცანით თქვენი გადამყვანი ავიაკომპანიის პოლიტიკას მგზავრთა უფლებების დაცვის კუთხით.


როგორც ბოლო დღეეებში გაირკვა საკუთარი უფლებები,  რეისის გაუქმების, ან გადადების შემთხვევაში, მგზავრთა უმეტესობამ არ იცის, რაც შეეხება ავიაკომპანიებს, მათ თეორიულად ზუსტად იციან როგორ მოიქცნენ, თუმცა ამას პრაქტიკაში ნაკლებად იყენებენ.


 


მსგავს თემაზე:


ნისლიანი ღამის აურზაური აეროპორტში - გაუქმებული რეისები და დარღვეული უფლებები


ტერეზა მეიმ პოსტი შეინარჩუნა

ბრიტანეთის პრემიერ-მინისტრმა ტერეზა მეიმ პოსტის შენარჩუნება შეძლო.

პოლიციამ დიღომში აფეთქების შედეგად დაზარალებულებს სახლებიდან პირადი ნივთების გამოტანის უფლება მისცა

პოლიციამ, დიდ დიღომში აფეთქების შედეგად დაზარალებულებს, შემთხვევის ადგილზე, საკუთარ სახლებში შესვლის და პირადი ნივთების გამოტანის უფლება მისცა.

სასტუმროებში აფეთქების შედეგად დაზარალებული 27 ადამიანია გადაყვანილი

აფეთქების შედეგად დაზარალებული 27 ადამიანი, რომლებმაც   გამგეობას მიმართეს, სასტუმროებშია გადაყვანილი.

ამინდის პროგნოზი

გარემოს ეროვნული სააგენტო საქართველოში, ბოლო სამი დღის განმავლობაში მოსალოდნელი ამინდის პროგნოზს აქვეყნებს.

"ქართული ოცნება": დარწმუნებული ვართ, გამოძიება, უმოკლეს ვადაში გამოავლენს პასუხისმგებელ პირებს

პოლიტიკური გაერთიანება „ქართული ოცნება-დემოკრატიული საქართველო“ ღრმა მწუხარებას გამოხატავს თბილისში, საცხოვრებელ კორპუსში ბუნებრივი აირის აფეთქების შედეგად დატრიალებული ტრაგედიის გამო.

ნაქერალას უღელტეხილზე და ახალქალაქი-კარწახის გზაზე მისაბმელიანი ავტოტრანსპორტის მოძრაობა აკრძალულია

საქართველოს რეგიონული განვითარებისა და ინფრასტრუქტურის სამინისტროს საავტომობილო გზების დეპარტამენტის ინფორმაციით, ნაქერალას უღელტეხილზე და ახალქალაქი-კარწახის გზაზე მისაბმელიანი ავტოტრანსპორტის მოძრაობა აკრძალულია.

გორში ერთ-ერთ ოჯახში გაზქურაში დაგროვილი აირი აალდა

გორში, ერთ-ერთ ოჯახში გაზქურაში დაგროვილი ბუნებრივი აირი აალდა.

იაშვილის საავადმყოფოში დაშავებულთაგან მხოლოდ 1 ბავშვი რჩება

იაშვილის სახელობის ბავშთა ცენტრალურ საავადმყოფოში ამჟამად აფეთქების შედეგად დაშავებული 6 ბავშვიდან მხოლოდ ერთი 4 წლის გოგონა რჩება.

საქართველოში გლოვის დღეა

დიდ დიღომში, სავარაუდოდ, ბუნებრივი აირის გაჟონვის შედეგად დაღუპული 4 ადამიანის გარდაცვალების გამო, საქართველოში 17 იანვარი გლოვის დღედ გამოცხადდა.

 

 

ზუგდიდში წითელასთან დაკავშირებით მიმართვიანობამ იმატა

ზუგდიდის ინფექციურ საავადმყოფოში წითელას ვირუსთან დაკავშირებით მიმდინარე თევს მომართვიანობამ იმატა. საავადმყოფოს პრესსამსახურის ინფორმაციით, საავადმყოფოს სულ 49 ადამიანმა მიმართა.

ბოლო ინფორმაცია აფეთქების შედეგად დაშავებულთა ჯანმრთელობის მდგომარეობის შესახებ

დიდ დიღომში აფეთქების შედეგად დაშავებულთა ჯანმრთელობის მდგომარეობა სტაბილურია. ამ დრომდე იაშვილის სახელობის ბავშვთა საავადმყოფოში რჩება 6 ბავშვი. მათ შესაბამისი სამედიცინო სერვისები ადგილზე მიეწოდებათ.

"ყაზტრანსგაზ-თბილისი" დიღომში მომხდარ აფეთქებაზე განცხადებას ავრცელებს

"ყაზტრანსგაზ-თბილისი" დიღომში მომხდარ აფეთქებაზე განცხადებას ავრცელებს. როგორც კომპანიაში განმარტავენ, „ყაზტრანსგაზ-თბილისი“ საგანგებო რეჟიმში მუშაობს და ამჟამად გამოძიება მიმდინარეობს

"დედაქალაქის მერია აფეთქების შედეგად დაზარალებულ ოჯახებს დროებითი საცხოვრებლით უზრუნველყოფს"

თბილისის მერის კახა კალაძის განცხადებით, დედაქალაქის მერია აფეთქების შედეგად დაზარალებულ ოჯახებს დროებითი საცხოვრებლით უზრუნველყოფს.

პარლამენტის შენობის ფასადზე სახელმწიფო დროშა დაუშვეს

საქართველოს პარლამენტის შენობის ფასადზე თბილისში მომხდარი ტრაგედიის გამო, სახელმწიფო დროშა დაუშვეს.

შსს-ს განცხადება დიღომში მომხდარ აფეთქებაზე

დიდ დიღომში, საცხოვრებელ კორპუსში მომხდარ აფეთქებასთან დაკავშირებით გამოძიება სსკ-ის 240-ე პრიმა მუხლის მე-3 ნაწილით დაიწყო.

დიდ დიღომში მომხდარ აფეთქებასთან დაკავშირებით, ცხელი ხაზი ამოქმედდა

დიდ დიღომში მომხდარ აფეთქებასთან დაკავშირებით, გამგეობის საუბნო განყოფილების ცხელი ხაზი ამოქმედდა, რომელიც 24-საათიან რეჟიმში იმუშავებს.

კახა კალაძემ დიღომში მომხდარი აფეთქებისას დაღუპულების ოჯახის წევრებს მიუსამძიმრა

დედაქალაქის მერმა კახა კალაძემ დიღომში მომხდარი აფეთქების შედეგად მომხდარი ტრაგდეიის გამო მწუხარება გამოთქვა.

"უდიდესი ტრაგედია დაგვატყდა თავს - ვუსამძიმრებ სარულიად საქართველოს"

საქართველოს პრემიერ-მინისტრმა მამუკა ბახტაძემ იაშვილის კლინიკაში, დიღომში კორპუსის აფეთქების შედეგად დაშავებულები მოინახულა.

საქართველოს პრეზიდენტმა აფეთქების შედეგად გარდავლილების ოჯახს მიუსამძიმრა

დის დიღომში მომხდარი აფეთქების შედეგად გამოწვეული ტრაგედიის გამო საქართველოს პრეზიდენტმა მწუხარება გამოთქვა.

"ყაზტრანსგაზის" თანამშრომლები დაკითხვაზე გადაიყვანეს

„ყაზტრანსგაზის“ ის თანამშრომლები, რომლებიც დიდ დიღომში, ავთანდილის ქუჩაზე, საცხოვრებელ კორპუსში შემოწმებაზე იმყოფებოდნენ, დაკითხვაზე გადაიყვანეს. ინფორმაცია"პირველს" შინაგან საქმეთა სამინისტროში დაუდასტურეს.

პრემიერ-მინისტრის გადაწყვეტილებით 17 იანვარი გლოვის დღედ გამოცხადდა

საქართველოს პრემიერ-მინისტრის გადაწყვეტილებით, თბილისში, ბუნებრივი აირის გაჟონვის შედეგად დატრიალებული ტრაგედიის გამო, 17 იანვარი გლოვის დღედ გამოცხადდა.